^Powrót na górę
logo
foto1 foto2 foto3 foto4 foto5
  
  
  

Kącik edukacyjny

 Wychowanie patriotyczne w rodzinie

 

Niektórym rodzicom określenie patriotyzm wydawać się może przestarzałe i niemodne, ale muszą pamiętać, że w dobie powszechnej globalizacji, gdy następuje zanik przejrzystej hierarchii wartości i upadek autorytetów, wprowadzających harmonię wśród tego, co ważne, a co nieistotne, dziecko może mieć problem ze zrozumieniem słów i określeń: Polak i moja Ojczyzna - Polska.

Rodzina - chociaż najważniejsza   nie wystarczy i nie może zaspokoić wszystkich potrzeb czy aspiracji. Potrzebna jest również więź, która związana jest z narodem oraz z ojczyzną, w której przyszliśmy na świat i której los w jakimś stopniu wszyscy dzielimy. Poczucie wspólnoty z własnym narodem jest czymś wrodzonym, spontanicznym.

Słowo "patriotyzm" pochodzi od greckiego słowa "patriotes" czyli rodak. "Patrios" to ktoś pochodzący od tego samego ojca, a "pater" to ojciec. Patriotyzm kojarzy się z miłością do ojczyzny, z gotowością do poświęceń dla niej. Przejawia się w poczuciu silnej więzi emocjonalnej, społecznej, kulturowej, religijnej z własnym narodem, z jego historią i tradycją, wartościami i aspiracjami.Pojęcie ojczyzny jako najwyższej wartości zawsze głęboko tkwiło w polskiej tradycji narodowej. W pamięci Polaków mamy okresy historii, kiedy to choć Polski na mapie nie było to rodzice nawet ci nie piśmienni ale mądrze kochający - byli nauczycielami wiary, prawdy i historii. W imię dobra, niezależności, wolności i suwerenności ojczyzny Polacy wielokrotnie oddawali życie. Na plan pierwszy wysuwały się wówczas takie cechy, jak: bohaterstwo, męstwo, heroizm, poświęcenie w imię ojczyzny. W warunkach pokoju i niepodległości przejawy miłości ojczyzny są z reguły mniej heroiczne. Patriotyzm na co dzień, to solidne wypełnianie podstawowych obowiązków obywatelskich, jak np. pełnienie służby wojskowej, płacenie podatków, ochrona środowiska, własności i zasobów naturalnych własnego kraju, aktywna troska o honor ojczyzny i dobre imię rodaków.

Postawa patriotyczna jest cenną wartością, którą należy pielęgnować i rozwijać, jest oparta na szacunku dla własnego narodu i kultury. Służy pomnażaniu wspólnego dobra, które zostało już wypracowane przez przodków własnej ojczyzny. Pamiętać też trzeba, że postawa patriotyczna nie może polegać na słownym okazaniu uczuć do kraju, ale musi objawiać się aktywnym działaniem prowadzącym do rozumienia i realizacji zadań oraz rozwijania określonych cech osobowości. Kształtowanie postawy patriotycznej powinno odbywać się poprzez świadome i celowe działania. Rodzice przekazują bowiem dzieciom swój własny stosunek do państwa, jego symboli, tradycji narodowej i kultury.

Małym dzieciom przybliżamy obraz kraju, rozbudzamy iskierkę patriotyzmu prostymi sposobami. Trzeba pamiętać, że dzieci obserwują to, co dzieje się w ich najbliższym otoczeniu; zazwyczaj przez całe życie pamiętają zwyczaje, gwarę, obyczaje kultywowane w ich rodzinie i środowisku.

Pierwszą i niezwykle istotną rzeczą jest poznawanie języka ojczystego, jego piękna i czystości. Wykorzystujmy żywe słowo i literaturę, sięgając po nią nie tylko przy  szczególnych okazjach, ale i na co dzień. Literatura dziecięca znakomicie utrwala i wzbogaca kulturę językową, a dodatkowo umacnia i rozwija przywiązanie do kraju rodzinnego. Opowiadajmy malcom baśnie, legendy, czytajmy książki w połączeniu z oglądaniem ilustracji. Możemy też wspólnie zabawić się w domowy teatrzyk i inscenizować ulubione utwory literackie. Zadbajmy o obecność polskiej muzyki w domu i odpowiednie filmy.

Warunkiem koniecznym do prawidłowej realizacji procesu wychowania patriotycznego jest wdrażanie dziecka do samodzielnego myślenia, stawianie przed nim problemów i skłanianie do ich rozwiązywania. Łączy się to z braniem na siebie odpowiedzialności za aktualne sprawy państwa i narodu. Sprzyjać temu będzie społeczne zdyscyplinowanie, gospodarność, samodzielność, odpowiedzialność, ciągłe dążenie do własnego rozwoju, odczuwanie potrzeby poznania i przekształcania istniejącej rzeczywistości.

Kluczem do rozbudzenia w dziecku fascynacji polską kulturą i historią mogą stać się rodzinne wycieczki. Wędrówki z plecakiem, z atlasem roślin i zwierząt w dłoni, to znakomity sposób na spędzanie letniego - i nie tylko - urlopu. Chodzi tu głównie o kontakt z naturą w różnych porach roku. Dzięki temu uczymy szacunku dla przyrody, zapoznajemy z pięknem rodzimego krajobrazu. Zwiedzając miejsca związane z historią Polski, przybliżamy naszym pociechom dzieje ojczyzny, pokazujemy przywiązanie i dumę z faktu, że jesteśmy Polakami. Zamiast spędzić weekend przed telewizorem bądź w centrum handlowym, wybierzmy się na zwiedzanie okolicznych zamków, muzeów, pokażmy dziecku ciekawą wystawę i pospacerujmy po skansenie bądź po pałacowych ogrodach.

Warto zadbać o udział malucha w patriotycznych wydarzeniach: paradach, przedstawieniach, festynach i koncertach. Uroczystości związane z Świętem Niepodległości, innymi świętami narodowymi bądź religijnymi, pomogą przybliżyć dziecku znaczenie słowa ? ojczyzna, patriotyzm. W ten sposób, małymi kroczkami, kształtujemy w dziecku dumę narodową i świadomość ?bycia Polakiem?. Obserwowanie z pozoru prostej czynności - głosowania w wyborach, pokaże dziecku, że rodzice czynnie uczestniczą w życiu ojczyzny i chcą mieć wpływ na to, co dzieje się w ich kraju.

Gdy dziecko będzie trochę starsze i poszerza się krąg jego zainteresowań, przy rozmaitych okazjach pokazujmy mu mapę Polski. Dzięki temu pozna położenie ważniejszych rzek, regionów, góry, morze. Warto zadbać o to, by dziecko nauczyło się znaczenia symboli narodowych, szacunku dla godła Polski, barw państwowych, hymnu narodowego.

Równie ważne jest umacnianie więzi z najbliższą rodziną. Często dziadkowie, stryjowie zapoznają dziecko z pięknem polskich obyczajów, tradycji, historią rodziny, rodzinnego miasta, a potem całej Polski. W rodzinnym środowisku dziecko od urodzenia uczy się pełnienia określonych ról, obowiązków, życzliwości w stosunku do dorosłych, podporządkowywania się poleceniom starszych, a także samodzielności, niesienia pomocy rodzicom, miłości, przyjaźni. Pamiętajmy, że Święta Bożego Narodzenia, Wielkiej Nocy, Wszystkich Świętych, to bardzo ważne elementy kultury ojczystej. Malec, wspólnie z rodzicami i rodzeństwem, czasem dalszymi  krewnymi zasiada do wigilijnego stołu, poprzez przykład poznaje znaczenie i wartość symboliki: dzielenia się opłatkiem, sianka pod obrusem, żłóbka; przysłuchuje się śpiewanym kolędom, cieszy prezentami. Wraz z babcią może przygotować tradycyjne potrawy, z rodzeństwem ozdabiać pierniczki, samodzielnie wykonać ozdoby na choinkę. Przed Wielkanocą maluje pisanki, a potem dumnie kroczy ze święconką i poznaje zwyczaj śmigusa - dyngusa. 1 listopada odwiedza groby bliskich, zapala znicze. Innym razem poznaje zwyczaje andrzejkowe, topienie Marzanny itp.

Rodzice zapoznają dzieci ze znaczeniem słowa patriotyzm poprzez  własne zachowania oraz przykład i w zasadzie nie potrzebują żadnych szczególnych podręczników czy wyjątkowego wysiłku, by go uczyć. Taką miłość do Ojczyzny należy kultywować w każdym domu, by nasze pociechy mogły sercem poznawać swój ojczysty kraj i jego przeszłość. Rodzice w pewnym sensie rodzą swe dzieci także dla narodu, ażeby były jego członkami, aby były współuczestnikami dziedzictwa historycznego i kulturowego, jakim ten naród dysponuje.

                                                                                                              Edyta Smejkal

           

Copyright © 2013 Przedszkole nr 2 Goczałkowice-Zdrój